price · value · patience
Warren Buffett
ดูสิ่งที่ได้กลับมา ไม่ใช่แค่สิ่งที่จ่ายออกไป
ที่บ้านผมมีรูป Warren Buffett ติดอยู่บนฝาผนัง
ในรูปมีประโยคหนึ่งที่ผมเห็นบ่อยมาก
Price is what you pay. Value is what you get.

ตอนแรกผมเข้าใจว่ามันเป็นเรื่องหุ้น
ถ้าเราเห็นว่าบริษัทมีคุณค่ามากกว่าราคาที่ตลาดให้อยู่ และรอได้นานพอ สุดท้ายตลาดก็อาจค่อยๆ สะท้อนคุณค่านั้นกลับมา
แต่พออยู่กับประโยคนี้นานขึ้น ผมเริ่มเห็นว่ามันไม่ใช่แค่เรื่องหุ้น
มันเป็นวิธีมองแทบทุกอย่างที่เราเลือกในชีวิต
price
price คือสิ่งที่เราจ่ายออกไป
บางครั้งเป็นเงิน
บางครั้งเป็นเวลา
บางครั้งเป็นพลังงาน
บางครั้งเป็นความสงบในใจ
ถ้ามองแค่ราคา เราจะเห็นแค่ตัวเลขที่ออกจากกระเป๋า
แต่ชีวิตไม่ได้จ่ายด้วยเงินอย่างเดียว
ของบางอย่างราคาถูก แต่เอาเวลาเราไปเยอะมาก
ของบางอย่างราคาสูง แต่ช่วยลดความเหนื่อย ลดความสับสน หรือทำให้เราเข้าใจอะไรบางอย่างเร็วขึ้น
value
value คือสิ่งที่ได้กลับมา
ได้เวลาไหม
ได้ความชัดขึ้นไหม
ได้ความสบายใจไหม
ได้ความรู้ไหม
ได้ชีวิตที่ดีขึ้นนิดหนึ่งไหม
คำถามพวกนี้สำคัญกว่าคำถามว่าแพงไหม
เพราะของแพงอาจถูก ถ้า value ที่ได้กลับมามากกว่าราคา
และของถูกอาจแพงมาก ถ้ามันเอาเวลา พลังงาน หรือความสงบของเราไป
ในมุมคนทำ product
ประโยคนี้สำคัญมากสำหรับคนทำ product
ถ้าจะขายอะไรสักอย่าง มันไม่ควรมีแค่ราคา
มันต้องมี value มากกว่าราคาที่ขาย ในสายตาของกลุ่มคนที่เราขายให้
ไม่ใช่ในสายตาของเราอย่างเดียว
ผมอาจคิดว่าสิ่งที่ทำมีคุณค่า
แต่คนที่จ่ายเงินต้องรู้สึกได้จริงว่า เขาได้อะไรกลับไปมากกว่าสิ่งที่จ่ายออกมา
หนังสือ คอร์ส app หรือ service อะไรก็ตาม ถ้าคนซื้อรู้สึกว่าได้แค่ไฟล์ ได้แค่ text ได้แค่ video มันอาจยังไม่พอ
สิ่งที่เขาควรได้คือความเข้าใจที่เร็วขึ้น เวลาที่ประหยัดลง หรือความสามารถบางอย่างที่เอาไปใช้กับชีวิตและงานของเขาได้จริง
ความสุขง่าย
พอมองลึกขึ้นไปอีก value ไม่ได้มาจากของที่ต้องจ่ายเงินเสมอไป
บางกิจกรรมในชีวิตคุ้มมากจนเหมือนโกง
ถ้าคุณมีความสุขง่าย คุณอาจไม่ต้องใช้เงินเยอะเลย แต่ได้ value กลับมาเยอะมาก
การใช้เวลากับลูก
การยืนสกัดกาแฟเองเงียบๆ
การได้นั่งอ่านหนังสือดีๆ สักบท
การได้คุยกับคนที่เรารักโดยไม่หยิบมือถือขึ้นมา
หลายอย่างแทบไม่มี price ในรูปของเงิน
แต่ value สูงมาก
สิ่งที่ผมกลับมาถามตัวเอง
ช่วงหลัง ผมกลับมาถามตัวเองด้วยประโยคนี้บ่อยขึ้น
เวลาซื้อของ
เวลาจ่ายเงินให้ tool
เวลาทำ product ขาย
เวลาสร้าง content
เวลาตัดสินใจว่าจะใช้เวลาหนึ่งวันกับอะไร
บางครั้งสิ่งที่ควรถามไม่ใช่ แพงไหม
แต่คือ สิ่งที่ได้กลับมา คุ้มกับชีวิตที่ต้องเอาไปแลกไหม
ถ้าวันหนึ่งผมมีความสุขกับของเรียบง่ายได้มากพอ บางทีนั่นอาจเป็นการลงทุนที่คุ้มที่สุดแล้ว